Verantwoord laptop gebruik voorkomt RSI

Bij steeds meer opdrachtgevers zien we de vaste computer plaatsmaken voor de laptop. In het bedrijfsleven en met name bij de overheid wil men mensen waar mogelijk ook thuis laten werken. Dat scheelt files, reistijd en CO2 belasting voor het milieu. Ook is de tegenwoordige werknemer steeds mobieler inzetbaar want het werkmateriaal, de laptop, is altijd bij de hand. Langdurig werken aan de laptop kent een aantal risico’s. We geven u een aantal praktische tips voor verantwoord laptopgebruik.

Nek- en schouderklachten

Laptop gebruik is een belangrijke oorzaak van lichamelijke ongemakken.
Het gebruik van een laptop zonder hulpmiddelen, zoals de laptopstandaard, zal op den duur bijna altijd tot klachten leiden. Veel voorkomende klachten die wij in de stoelmassage praktijk zien zijn hoofdpijn, nek- en schouderklachten waarvan de laatste kunnen resulteren in klachten aan armen en polsen.

Deze klachten zijn voor het grootste deel te voorkomen door alleen al optimaal gebruik te maken van ergonomische hulpmiddelen en de juiste zit-en werkhouding.

Ergonomisch verantwoord

Een nadeel van het gebruik van een laptop is dat u niet in staat bent om toetsenbord en beeldscherm onafhankelijk van elkaar te positioneren. Hierdoor is een ergonomisch verantwoorde opstelling van toetsenbord (juiste afstand) en beeldscherm (juiste hoogte) niet mogelijk. Met een laptophouder kunt u het beeldscherm op de juiste hoogte instellen en worden onnodige oog- en nekbelasting voorkomen. Een los toetsenbord en muis in combinatie met een laptophouder completeren een verantwoord gebruik bij langdurig (langer dan een uur) gebruik.

Verschillende soorten houders

Laptophouders en toebehoren zijn er in vele soorten en maten. De luxe versies worden zelfs geleverd met geïntegreerde documenthouders die zeer aan te bevelen zijn. We zien namelijk nog regelmatig dat medewerkers werken vanaf documenten die naast hen liggen.

De zogenaamde laptopkits (laptopstandaard+muis+toetsenbord) zijn er voor zowel vaste- als flexwerkplekken en zijn o.a. verschillend in gewicht en handelbaarheid.

Gebruik uw laptop daarom altijd in combinatie met:

- Laptophouder (bij voorkeur met documenthouder)
- Losse muis
- Los toetsenbord

Anti RSI oefeningen

Een groot deel van werkend Nederland is veroordeeld tot beeldschermwerk. Sommige beroepsgroepen werken gemiddeld meer dan 6-7 uur per dag met de computer! De mogelijke gevolgen zijn voor de meesten van ons bekend; Een statische werkhouding vergroot de kans op RSI klachten. Met eenvoudige anti RSI oefeningen zoals stretching  kunt u dit voorkomen.

RSI voorkomen

De belangrijkste punten om RSI te voorkomen zijn: Goed en gezond in je vel zitten. Goede regulatie van werkdruk met  voldoende autonomie over de werkzaamheden. Optimaal gebruik  maken van ergonomische voorzieningen. De juiste werk/zithouding aannemen  en hierin afwisseling aanbrengen. Tussen de bedrijven door bewegen en rek en strek oefeningen toepassen.

Coaching

De gemiddelde werknemer scoort in de praktijk op bovengenoemde punten ronduit middelmatig, ondanks regelmatige interventie van ergocoach of preventiemedewerker. Vaak worden deze pas geraadpleegd wanneer er RSI klachten ontstaan.
Een stoelmasseur kan hierin verandering aanbrengen door naast de massagebehandeling te coachen en te adviseren. Juist  dit aspect is van groot belang bij een goede stoelmassage behandeling; advies en voorlichting voor een optimale werkhouding. Eenvoudige anti RSI oefeningen zijn hierbij een belangrijk hulpmiddel. Stretching, het rekken en strekken van spiergroepen is een van deze hulpmiddelen.

Stretching

Stretching  is een van de meest eenvoudige lichamelijke bezigheden. Het is de antidote voor een statische werkhouding en langdurig stilzitten. Regelmatig stretchen zorgt voor:
vermindering van spanning in de spieren – verbetering van de circulatie – verbetering van geestelijke helderheid – vermindering van spanning, stress en vermoeidheid – vermindering van blessures  en stretching zorgt er ook voor dat u zich beter voelt waardoor het werk gemakkelijker lijkt te gaan.

Begin er vandaag mee

Er zijn heel veel verschillende soorten stretchings; Ieder toegespitst op specifieke gebieden van het lichaam. We geven u via onderstaande  link de meest simpele en vanuit onze praktijk de meest waardevolle anti RSI oefeningen. Het zijn drie oefeningen die bij elkaar niet meer dan een minuut duren. Download hier het pdf bestand anti RSI oefeningen , print het uit, hang het op en deel het met uw collega’s.
Stretching kost nauwelijks moeite en geeft u een heerlijk opgeruimd gevoel. het ONTspant!

De ergonomie van de werkplek

werplek ictu 2

Hiernaast ziet u een afbeelding van de werkplek van de toekomst. Omdat papierwerk in sommige bedrijfstakken steeds meer naar de achtergrond verdwijnt lijkt deze opstelling van de werkplek ideaal. Maar zijn deze werkplekken wel zo ideaal? Voor de mensen die een aantal maal per dag een paar uur aanschuiven voor computerwerk wel, maar voor diegenen die een hele dag aan deze plekken gekluisterd zitten is het verre van ideaal!
Deze foto is genomen op een afdeling bij één van onze opdrachtgevers.

Staan aan de werkplek

Vanwege het feit dat de medewerkers vaak in overleg zitten of onderweg zijn naar opdrachtgevers is er waarschijnlijk voor deze vorm van flexibele werkplekken gekozen. Er zijn op deze afdeling zelfs tafels te vinden waaraan men op sta-hoogte kan werken of even snel de mail kan ophalen.
Staande werken is een prima zaak maar dan wel met beide benen op de grond met de voeten op schouderbreedte. Hangen op 1 been dient te worden vermeden omdat dit de wervelkolom en het bekken niet veel goeds brengt. Maar dit ter zijde.

Voor en nadelen

Zoals gezegd is de werkplek opstelling zoals op bovenstaande foto ideaal voor mensen die kortere tijd computerwerk moeten doen en veel in overleg zijn. Van degenen die langer of zelfs hele dagen aan deze werkplekken zitten horen we tijdens de stoelmassage behandelingen steeds meer klachten over nek- en schouderpijn.
Niet verwonderlijk want de rugleuningen zijn gefixeerd en dwingen de medewerker om te geforceerd rechtop te zitten. Slechts één zetel per opstelling is elektrisch verstelbaar, zowel de rugleuning als de zitting. De tafels zijn eveneens in hoogte verstelbaar en kun je slechts in één richting naar je toe trekken.
De nek- en schouderklachten zijn te verklaren door het te rechtop moeten zitten.
De rugleuningen zijn te hoog en maken achteroverleunen ter afwisseling onmogelijk. Het logische gevolg is dat medewerkers voorover gaan leunen. Het hoofd komt daardoor voor de romp te hangen wat de nek- en schouderspieren moeten opvangen. In een eerder artikel bespraken we een veel betere werkhouding. De beste werkhouding is er een waar het hoofd ten alle tijden boven de romp geplaatst is. Dit voorkomt verkramping van het nek- en schoudergebied wat op zijn beurt weer RSI-achtige klachten in handen en armen ‘in de hand werkt’.

De praktijk

De beste stuurlui staan aan wal en de ontwerpers van deze moderne werkplekken hebben vast hun goede bedoelingen gehad bij het ontwerpen van hun creatie. Winst wordt in ieder geval behaald in ruimte en het werkoppervlakte. Onze praktijkervaring wijst uit dat het ten zeerste aan te raden is mensen niet de hele dag aan een dergelijke werkplek te laten werken. Het biedt te weinig afwisseling in werkhouding met als gevolg juist een toename van werkgerelateerde ongemakken. Het veelal werken met een laptop versterkt dit. Het werken met een docking station zou ook  hier een voorwaarde moeten zijn. 
Een positief geluid dat we van medewerkers te horen krijgen is, dat het gezellig werken is met deze opstelling. Ieder voordeel heeft een nadeel en vice versa.
Het voordeel voor ons is dat er aan stoelmassage werk geen gebrek is. En dat te bedenken dat deze werkplekken bedacht zijn vanuit ergonomisch oogpunt (!) bedoelt om RSI klachten te voorkomen.
We leven in een wondere wereld!

RSI preventie

skelet aan laptop

In een eerder artikel op dit weblog is geconcludeerd dat een effectieve aanpak van RSI klachten een individuele benadering vereist.
In onze benadering gaan wij ervan uit dat de oorzaak van RSI samenhangt met een niet optimaal functionerende energiehuishouding (het meridiaan systeem) en de zenuwgeleiding van het zenuwstelsel. Simpel gezegd kan men stellen dat het zenuwstelsel en het meridiaanstelsel de basis vormen voor de aansturing en controle van alle functies in het lichaam.

Het meridiaansysteem en het zenuwstelsel.

Gedurende de dag vangt het lichaam via het zenuwstelsel prikkels op en verwerkt deze automatisch via het ruggenmerg of via de hersenstam en hersenen. Nadat deze informatie is verwerkt zendt het zenuwstelsel prikkels terug naar het lichaam. Op deze manier kunnen wij reageren op veranderingen in onze omgeving; een normale reactie om te overleven.
De kwaliteit van de energievoorziening via het meridiaansysteem is afhankelijk van erfelijke factoren, het externe milieu, de voeding en denk- en leefwijze. (filosofie traditionele chinese geneeswijze)

Wat is nu de relatie tussen RSI klachten, de energiehuishouding en het zenuwstelsel?

Een verkeerde (werk)houding en repeterende bewegingen van gewrichten zoals de pols, elleboog, schouder, nek- en borstwervelkolom doen alle aanvankelijk niets met het lichaam.
Het menselijk lichaam heeft namelijk in gezonde toestand een enorme veerkracht.
Wanneer repeterende bewegingen langdurig worden uitgevoerd kan het zenuwstelsel geïrriteerd raken.
Dit kan zich uiten in klachten zoals tintelingen, kramp en stijfheid wat op hun beurt weer tot bewegingsbeperking kan leiden. Door deze aaneenschakeling van reacties ontstaat een vicieuze cirkel die soms door aanpak van één onderdeel kan worden doorbroken. Dit lukt echter niet bij iedereen en bovendien loopt men het risico dat de klachten na werkhervatting weer terugkomen.
Waar het zenuwstelsel het ‘zwakst’ en de onbalans in het meridiaanstelsel het grootst is (de individuele aanleg), daar zullen RSI klachten zich het eerste openbaren.
Er moeten dus blijvende veranderingen worden aangebracht.

Vatbaarheid voor RSI.

Vermoeidheid door te lang te werken, het langdurig kijken naar het beeldscherm of bijvoorbeeld slechte nachtrust kunnen de klachten eerder doen ontstaan. Dit geldt ook voor psychologische factoren, spanningen of een onjuiste werkhouding. Roken of een verkeerd voeding- of leefpatroon zijn cofactoren waardoor de vatbaarheid voor RSI klachten toeneemt.

Multi causale aanpak van RSI

RSI klachten hebben een multi causale oorzaak die evenredig dienen te worden aangepakt.
Ergonomische adviezen voor een optimale werkomgeving, Mensendieck oefentherapeuten en Cesar therapeuten ter verbetering van de lichaamshouding, shiatsu massage en acupunctuur ter verbetering van de energiebalans en de behandeling van de specifieke klachten, coaching ten behoeve van leef- en eetgewoonten, psychologische ondersteuning en/of stressreductie door bijvoorbeeld yoga of andere ontspanningstechnieken.
Het hangt van de specifieke klachten van de patiënt af welke behandelaars ingeschakeld worden.

Voorkom recidieven.

Ter voorkoming van recidieven zijn regelmatige stoelmassage behandelingen door een bekwaam therapeut aan te bevelen. Massage op het werk speelt een belangrijke rol bij RSI preventie.

Behandeling van RSI klachten

pijnlijke pols Repetitive Strain Injury (RSI) is een veel voorkomende (werkgerelateerde) aandoening. Er bestaan veel synoniemen voor RSI zoals: Complaints of Arm Neck and/or Shoulder (CANS), Cumulative Trauma Disorders (CTD), Occupational Cervico-brachial Disorders (OCD).

Bekende aandoeningen waarmee RSI ook wel in verband wordt gebracht zijn o.a.:

  • Tendinitis
  • Tenosynovitis
  • Epicondylitis
  • Carpaal Tunnel Syndroom

Er bestaat geen eenduidigheid over welke aandoeningen onder het fenomeen RSI vallen. Algemeen samenvattend kan men zeggen dat RSI een aandoening is, die bij specifieke beroepen voorkomt en waar men een overbelasting of overprikkeling ziet van pezen, spieren, banden in de hand, pols, armen en nek.

Symptomen van RSI:

Medewerkers klagen vaak over tintelingen, spierzwakte en/of gezwollen of pijnlijke gewrichten.

Factoren die de klacht veroorzaken of verergeren zijn:

  • Slechte (werk)houding: voorovergebogen, statisch in één houding.
  • Trauma’s (valpartijen, ongelukken) met of zonder duidelijk letsel, ook al is dit jaren geleden.
  • Eventueel (onopgemerkt) letsel kan de bewegingsfunctie van gewrichten ( pols, elleboog,  schouder, nek ) ernstig belemmeren.
  • Negeren van de eerste pijnsignalen: lichte irritatie, pijn, tintelingen
  • Slechte slaaphouding: verhoogt drukpunten en de belasting op de wervelkolom
  • Slechte lichamelijke conditie: slecht dieet, roken en stress.

Wat kan bedrijfsmassage betekenen bij RSI klachten?

De behandeling van RSI klachten vergt een brede aanpak die vanuit meerdere invalshoeken moet worden bekeken. Ter preventie van RSI levert stoelmassage een belangrijke bijdrage, bij de behandeling van bestaande RSI klachten komt meer kijken.
De masseurs van Massage in Bedrijf bieden met aanvullende behandelmethoden zoals shiatsu therapie en acupunctuur, uw medewerkers mogelijkheden om van RSI klachten af te komen. Daarnaast geven zij advies over uw algehele gezondheid en adviseren in een te volgen behandeltraject.

Verschillen in klachtenpatroon

RSI wordt in het Nederlands vaak foutief vertaald als ‘de muisarm’. Het betreft hier echter een verzamelnaam van klachten rond de pols, elleboog, schouder, nek- en borstwervelkolom.
Geen enkele patiënt presenteert zich met een klachtenbeeld dat identiek is aan een andere patiënt. Wel zijn er grote overeenkomsten: men klaagt vaak over tintelingen of een branderige pijn in de arm en hand, soms neemt de patiënt een links-rechts verschil waar in temperatuur of kleur van de hand, of heeft men last van één zwetende hand terwijl de nek-schouder overgang vaak is verkrampt.

Geen eenduidige oorzaak

Maar waarom heeft de ene collega wel klachten en de andere totaal niet? Het lijkt er op dat er factoren zijn die sommige mensen meer gevoelig maken voor het krijgen van RSI klachten.
De tendens is de oorzaak van de klachten te zoeken bij factoren zoals: een verkeerde (werk)houding, het te lang uitvoeren van repeterende taken of het te statisch gebruiken van spieren rondom de nek en borstwervelkolom. Hierdoor zou de overbelasting van pezen en spieren ontstaan. Echter dit verklaart nog niet waarom de één wel last krijgt en de andere die dezelfde werkzaamheden verricht niet. De aanleg van de betreffende persoon die RSI klachten ontwikkelt, speelt klaarblijkelijk een belangrijke rol. Daarom is een individuele benadering voor succesvolle behandeling van essentieel belang.

De juiste zithouding tijdens beeldschermwerk

achterover-leunen De beste zittende werkhouding is die waarin je rug een hoek van 135 graden maakt. Achterover leunend, dus. Dat zeggen onderzoekers van de University of Alberta. Maar wil uw werkgever dit wel horen? Per slot van rekening geeft deze werkhouding niet de indruk dat u hard aan het werk bent.
Wie kent ze niet, de afbeeldingen van de ideale werkhouding: Kaarsrechte rug, voeten op de grond, alles in een hoek van 90 graden. Alert, monter en klaar voor 8 uur productiviteit! Maar niet heus!

Met de neus in het scherm

Geen mens die dit volhoudt. Sterker nog, het gevolg is dat iedereen met de neus richting het beeldscherm gaat. Vooral niet achterover gaan zitten, want juist de voorover, in het beeldscherm gedoken, houding suggereert dat u hard aan het werk bent…….. Maar weet u wat er gebeurt wanneer uw neus ongemerkt richting het beeldscherm gaat?
Uw hoofd hangt voor uw romp, uw nekspieren spannen zich aan. Uw schoudergordel verkrampt! De doorbloeding en zenuwgeleiding richting armen vermindert, en voor u het weet heeft u koude handen en in het ergste geval tintelingen of rsi-klachten.
Allemaal extra werk voor ons masseurs. Wanneer wij mogen kiezen tussen schouders die aanvoelen alsof u Atlas bent die de wereld torst, of schouders waar nog enige eer aan te behalen valt, dan kiezen we zeker voor het laatste.

De top 7 voor een goede werkhouding

- Ga iets achterover zitten.
- Rug tegen de leuning, hoofd boven de romp.
- Stel uw rugleuning iets naar achter.
- Computerscherm een gestrekte armlengte van u verwijderd.
- Toetsenbord niet te ver van u af.
- Plaats een documenthouder tussen uw scherm en toetsenbord.
- Wees niet ijdel en investeer in een goede computerbril.

Beide voeten op de grond

Er is een kanttekening aan de afbeelding hierboven: Op de voorbeeld afbeelding hierboven zit de dame met de benen over elkaar wat niet iedeaal is voor de doorbloeding van de benen. Ons devies daarom is; Beide voeten op de grond!