Verantwoord laptop gebruik voorkomt RSI

Bij steeds meer opdrachtgevers zien we de vaste computer plaatsmaken voor de laptop. In het bedrijfsleven en met name bij de overheid wil men mensen waar mogelijk ook thuis laten werken. Dat scheelt files, reistijd en CO2 belasting voor het milieu. Ook is de tegenwoordige werknemer steeds mobieler inzetbaar want het werkmateriaal, de laptop, is altijd bij de hand. Langdurig werken aan de laptop kent een aantal risico’s. We geven u een aantal praktische tips voor verantwoord laptopgebruik.

Nek- en schouderklachten

Laptop gebruik is een belangrijke oorzaak van lichamelijke ongemakken.
Het gebruik van een laptop zonder hulpmiddelen, zoals de laptopstandaard, zal op den duur bijna altijd tot klachten leiden. Veel voorkomende klachten die wij in de stoelmassage praktijk zien zijn hoofdpijn, nek- en schouderklachten waarvan de laatste kunnen resulteren in klachten aan armen en polsen.

Deze klachten zijn voor het grootste deel te voorkomen door alleen al optimaal gebruik te maken van ergonomische hulpmiddelen en de juiste zit-en werkhouding.

Ergonomisch verantwoord

Een nadeel van het gebruik van een laptop is dat u niet in staat bent om toetsenbord en beeldscherm onafhankelijk van elkaar te positioneren. Hierdoor is een ergonomisch verantwoorde opstelling van toetsenbord (juiste afstand) en beeldscherm (juiste hoogte) niet mogelijk. Met een laptophouder kunt u het beeldscherm op de juiste hoogte instellen en worden onnodige oog- en nekbelasting voorkomen. Een los toetsenbord en muis in combinatie met een laptophouder completeren een verantwoord gebruik bij langdurig (langer dan een uur) gebruik.

Verschillende soorten houders

Laptophouders en toebehoren zijn er in vele soorten en maten. De luxe versies worden zelfs geleverd met geïntegreerde documenthouders die zeer aan te bevelen zijn. We zien namelijk nog regelmatig dat medewerkers werken vanaf documenten die naast hen liggen.

De zogenaamde laptopkits (laptopstandaard+muis+toetsenbord) zijn er voor zowel vaste- als flexwerkplekken en zijn o.a. verschillend in gewicht en handelbaarheid.

Gebruik uw laptop daarom altijd in combinatie met:

- Laptophouder (bij voorkeur met documenthouder)
- Losse muis
- Los toetsenbord

Adviezen voor verantwoord beeldschermwerk

Ondanks ergonomisch verantwoord meubilair gebruikt de gemiddelde werknemer zijn werkplek niet optimaal.
Met name beeldschermwerkers kunnen hierdoor klachten ontwikkelen omdat zij doorgaans de hele werkweek in een eenzijdige werkhouding zitten.
Wanneer u overweegt om uw medewerkers massage aan te bieden ter preventie van klachten dan is een goede werkhouding een eerste vereiste. Daarom hieronder een aantal algemene adviezen voor verantwoord beeldschermwerk.

Algemene adviezen

Stel de hoogte van uw stoel en bureau op een goed overeenkomstig niveau.
Voor instructies klik hier >>

Leun enigszins naar achteren en gebruik altijd de rugleuning van uw stoel. Zorg dat de middellijn van uw hoofd en uw lichaam verticaal in één lijn zijn. Plaats uw computerscherm op een afstand van ongeveer een armlengte en met de bovenrand van het scherm op ooghoogte.Toetsenbord en muis in de nabijheid en de hoek tussen de bovenarm en onderarm ca. 90 graden. Breng de elleboogsteunen van uw stoel op dezelfde hoogte als uw bureaublad of max. 1 cm hoger.Het gebruik van een documenthouder is aan te bevelen, te plaatsen tussen scherm en toetsenbord.

Uw ogen

Laat uw ogen regelmatig (minstens 1 keer per half jaar) controleren door een opticien.
Indien nodig, investeer in een bril speciaal voor het lezen van tekst van uw computerscherm, deze verschillen vaak van uw leesbril, omdat de afstand tot het scherm groter is dan de afstand naar de pagina van een boek. Kijk eens in de zoveel tijd even in de verte, weg van uw scherm.Zorg ervoor dat u de grond raakt met het gehele oppervlak van uw voeten. Gebruik een voetensteun indien nodig.
Vermijd het kruisen van de benen, uw rug gaat ervan scheefstaan.Gebruik een laptophouder (inklapbaar), het voorkomt veel nek- en schouderklachten. Doe regelmatig eenvoudige oefeningen, zoals stretching, bij voorkeur ieder uur. Ga zelf uw drinken halen, hoe vriendelijk uw collega’s ook zijn.Ga sporten en als u hier niet van houdt, ga dagelijks wandelen en/of doe met regelmaat eenvoudige rek- en strekoefeningen of yoga.

Voeding en medicatie

Vermijd het drinken van teveel koffie , drink in ieder geval na een kop koffie een glas water. Vermijd het gebruik van te veel suiker. U kunt i.p.v. suiker beter gebruik maken van  de natuurlijke zoetstof estevia. Vermijd het eten van teveel vlees, eet waterrijk voedsel. Drink minstens een liter water per dag; zet een fles op het bureau als geheugensteun.
Raadpleeg, indien van toepassing, minstens eenmaal per jaar uw arts over het gebruik van uw medicijnen. Langdurig gebruik van hetzelfde (merk) medicijn kan bijwerkingen geven.
De statines zijn hier o.a. berucht om.

De ergonomie van de werkplek

werplek ictu 2

Hiernaast ziet u een afbeelding van de werkplek van de toekomst. Omdat papierwerk in sommige bedrijfstakken steeds meer naar de achtergrond verdwijnt lijkt deze opstelling van de werkplek ideaal. Maar zijn deze werkplekken wel zo ideaal? Voor de mensen die een aantal maal per dag een paar uur aanschuiven voor computerwerk wel, maar voor diegenen die een hele dag aan deze plekken gekluisterd zitten is het verre van ideaal!
Deze foto is genomen op een afdeling bij één van onze opdrachtgevers.

Staan aan de werkplek

Vanwege het feit dat de medewerkers vaak in overleg zitten of onderweg zijn naar opdrachtgevers is er waarschijnlijk voor deze vorm van flexibele werkplekken gekozen. Er zijn op deze afdeling zelfs tafels te vinden waaraan men op sta-hoogte kan werken of even snel de mail kan ophalen.
Staande werken is een prima zaak maar dan wel met beide benen op de grond met de voeten op schouderbreedte. Hangen op 1 been dient te worden vermeden omdat dit de wervelkolom en het bekken niet veel goeds brengt. Maar dit ter zijde.

Voor en nadelen

Zoals gezegd is de werkplek opstelling zoals op bovenstaande foto ideaal voor mensen die kortere tijd computerwerk moeten doen en veel in overleg zijn. Van degenen die langer of zelfs hele dagen aan deze werkplekken zitten horen we tijdens de stoelmassage behandelingen steeds meer klachten over nek- en schouderpijn.
Niet verwonderlijk want de rugleuningen zijn gefixeerd en dwingen de medewerker om te geforceerd rechtop te zitten. Slechts één zetel per opstelling is elektrisch verstelbaar, zowel de rugleuning als de zitting. De tafels zijn eveneens in hoogte verstelbaar en kun je slechts in één richting naar je toe trekken.
De nek- en schouderklachten zijn te verklaren door het te rechtop moeten zitten.
De rugleuningen zijn te hoog en maken achteroverleunen ter afwisseling onmogelijk. Het logische gevolg is dat medewerkers voorover gaan leunen. Het hoofd komt daardoor voor de romp te hangen wat de nek- en schouderspieren moeten opvangen. In een eerder artikel bespraken we een veel betere werkhouding. De beste werkhouding is er een waar het hoofd ten alle tijden boven de romp geplaatst is. Dit voorkomt verkramping van het nek- en schoudergebied wat op zijn beurt weer RSI-achtige klachten in handen en armen ‘in de hand werkt’.

De praktijk

De beste stuurlui staan aan wal en de ontwerpers van deze moderne werkplekken hebben vast hun goede bedoelingen gehad bij het ontwerpen van hun creatie. Winst wordt in ieder geval behaald in ruimte en het werkoppervlakte. Onze praktijkervaring wijst uit dat het ten zeerste aan te raden is mensen niet de hele dag aan een dergelijke werkplek te laten werken. Het biedt te weinig afwisseling in werkhouding met als gevolg juist een toename van werkgerelateerde ongemakken. Het veelal werken met een laptop versterkt dit. Het werken met een docking station zou ook  hier een voorwaarde moeten zijn. 
Een positief geluid dat we van medewerkers te horen krijgen is, dat het gezellig werken is met deze opstelling. Ieder voordeel heeft een nadeel en vice versa.
Het voordeel voor ons is dat er aan stoelmassage werk geen gebrek is. En dat te bedenken dat deze werkplekken bedacht zijn vanuit ergonomisch oogpunt (!) bedoelt om RSI klachten te voorkomen.
We leven in een wondere wereld!

De optimale werkplek

slechte-werkhouding

Onderaan in dit artikel vindt u een goede test voor de optimalisatie van uw werkplek. Deze test vonden we op het internet en is ontwikkeld door het bedrijf Ergonomique in samenwerking met Microsoft en de TU Delft. Tijdens onze stoelmassage werkzaamheden zien we, ondanks dure ergonomische aanpassingen en adviezen van ergo therapeuten, heel veel medewerkers verkeerd aan hun werkplek zitten.
Stoelmassage is een goede ondersteuning in het voorkomen van klachten maar een goede werkhouding is een eerste vereiste in preventie van arbeidsgerelateerde klachten.

Beoordeling en analyse van uw persoonlijke situatie

Met deze korte maar doordachte test verkrijgt u snel een beoordeling en analyse van uw persoonlijke werkplek. Hierbij staat de optimale werkplek centraal. Aan de hand van de adviezen uit deze test, kunt u snel en eenvoudig uw werkplek optimaliseren.

Speciaal voor beeldschermwerk.

Deze test is gebaseerd op de juiste werkhouding achter een computer waarbij u minimaal gebruik maakt van:
 - een bureau
 - een in hoogte instelbare bureaustoel, bij voorkeur met armsteunen
 - een computer, (17″) monitor, toetsenbord en muis
 - of laptop in combinatie met een docking-station of wel
 - een laptophouder met een separaat toetsenbord en muis

Aan het eind van de vragenlijst wordt er gevraagd naar uw gegevens.
Vul hier een fictief e-mailadres in en u kunt alsnog de adviezen inzien.
Doe de test >>

De juiste zithouding tijdens beeldschermwerk

achterover-leunen De beste zittende werkhouding is die waarin je rug een hoek van 135 graden maakt. Achterover leunend, dus. Dat zeggen onderzoekers van de University of Alberta. Maar wil uw werkgever dit wel horen? Per slot van rekening geeft deze werkhouding niet de indruk dat u hard aan het werk bent.
Wie kent ze niet, de afbeeldingen van de ideale werkhouding: Kaarsrechte rug, voeten op de grond, alles in een hoek van 90 graden. Alert, monter en klaar voor 8 uur productiviteit! Maar niet heus!

Met de neus in het scherm

Geen mens die dit volhoudt. Sterker nog, het gevolg is dat iedereen met de neus richting het beeldscherm gaat. Vooral niet achterover gaan zitten, want juist de voorover, in het beeldscherm gedoken, houding suggereert dat u hard aan het werk bent…….. Maar weet u wat er gebeurt wanneer uw neus ongemerkt richting het beeldscherm gaat?
Uw hoofd hangt voor uw romp, uw nekspieren spannen zich aan. Uw schoudergordel verkrampt! De doorbloeding en zenuwgeleiding richting armen vermindert, en voor u het weet heeft u koude handen en in het ergste geval tintelingen of rsi-klachten.
Allemaal extra werk voor ons masseurs. Wanneer wij mogen kiezen tussen schouders die aanvoelen alsof u Atlas bent die de wereld torst, of schouders waar nog enige eer aan te behalen valt, dan kiezen we zeker voor het laatste.

De top 7 voor een goede werkhouding

- Ga iets achterover zitten.
- Rug tegen de leuning, hoofd boven de romp.
- Stel uw rugleuning iets naar achter.
- Computerscherm een gestrekte armlengte van u verwijderd.
- Toetsenbord niet te ver van u af.
- Plaats een documenthouder tussen uw scherm en toetsenbord.
- Wees niet ijdel en investeer in een goede computerbril.

Beide voeten op de grond

Er is een kanttekening aan de afbeelding hierboven: Op de voorbeeld afbeelding hierboven zit de dame met de benen over elkaar wat niet iedeaal is voor de doorbloeding van de benen. Ons devies daarom is; Beide voeten op de grond!